HAGË – Agjencia policore europiane, Europol, njoftoi këtë të hënë se ka rënë në gjurmët e 45 fëmijëve ukrainas të zhvendosur forcërisht, pas një hetimi të gjerë të bazuar në burime informacioni të hapura (OSINT). Operacioni u koordinua në Hagë me pjesëmarrjen e 40 hetuesve nga 18 vende, Gjykatës Penale Ndërkombëtare (GJPN) dhe partnerëve joqeveritarë.
Skema e dëbimeve dhe "Riedukimi"
Sipas të dhënave zyrtare nga Kievi, rreth 20,000 fëmijë ukrainas janë zhvendosur forcërisht drejt territoreve të pushtuara, Rusisë ose Bjellorusisë. Europol thekson në komunikatën e tij se ky shifër është tashmë "e dokumentuar".
Trajtimi i fëmijëve: Raportohet se disa prej këtyre fëmijëve janë birësuar nga shtetas rusë, ndërsa të tjerë mbahen në "kampe riedukimi" ose spitale psikiatrike.
Gjurmimi: Hetuesit kanë hartuar 45 raporte të detajuara që përfshijnë rrugët e ndjekura gjatë zhvendosjes, personat që kanë lehtësuar dëbimet dhe vendndodhjen e kampeve ku po mbahen të miturit.
Krime kundër njerëzimit
Hetimi ka zbuluar gjithashtu detaje tronditëse mbi njësitë ushtarake ruse, brenda të cilave ekziston dyshimi se fëmijët e dëbuar mund të detyrohen të luftojnë në kuadër të luftës në Ukrainë.
Në mars, Komisioni i Pavarur Ndërkombëtar i OKB-së deklaroi se ka prova të mjaftueshme për të konkluduar se "autoritetet ruse kanë kryer krime kundër njerëzimit", përfshirë zhvendosjet dhe dëbimet forcuara të mijëra fëmijëve.
Reagimi ndërkombëtar
Në vitin 2023, Gjykata Penale Ndërkombëtare (CPI) lëshoi një urdhër-arresti për krime lufte ndaj presidentit rus Vladimir Putin, me akuzën e dëbimit të paligjshëm të fëmijëve ukrainas.
Nga ana tjetër, Rusia pretendon se zhvendosja e fëmijëve nga zonat e konfliktit apo jetimoret është bërë me qëllim "mbrojtjen e tyre nga armiqësitë". Megjithatë, raportet e fundit të Europol-it u janë përcjellë autoriteteve ukrainase për të ndihmuar në proceset e tyre hetimore në vijim.

